arıza kodu

P0560 Arıza Kodu Nedir? Sistem Gerilimi Arızası — Akü mü, Alternatör mü, Kayış mı?

5 Ekim 20269 dk okuma

Gösterge panelinde akü lambası yanıp sönüyor, farlar rölantide hafifçe soluyor, bir sabah marş zor dönüyor; cihaz takılınca ekranda P0560 ve çoğu zaman yanında hiç ilgisi yokmuş gibi görünen üç beş kod daha var. Bu tabloda en sık yapılan şey yeni akü almaktır — bazen tutar, çoğu zaman üç hafta sonra aynı lamba geri gelir. Çünkü P0560'ın anlattığı şey akü değil, beynin gördüğü gerilimin olması gereken aralığın dışına çıkmasıdır; o gerilimi üreten, depolayan ve taşıyan her halka şüphelidir.

Kısa cevap: P0560, SAE J2012 standardında "System Voltage Malfunction" — sistem gerilimi arızasıdır. Motor kontrol beyni kendi besleme ucundaki gerilimi sürekli izler; motor çalışırken bu değerin şarj aralığında (yaklaşık 13,5–14,8 V) olmasını, kontak açıkken de akü geriliminin belirli bir tabanın üstünde kalmasını bekler. Değer aralığın dışına çıktığında ya da hızla dalgalandığında P0560 kaydeder. En sık nedenler sırasıyla zayıf ya da ömrünü doldurmuş akü, oksitlenmiş akü kutup başı ve şasi toprağı, kayan ya da yıpranmış V kayışı, alternatör (şarj dinamosu) ve içindeki regülatör (konjektör) ve alternatör ana sigortası / besleme kablosudur. Beynin kendisi listenin en sonundadır.

P0560, P0561, P0562 ve P0563 — Dört Kod, Dört Yön

Sistem gerilimi ailesi dört koddan oluşur ve hangisinin düştüğü aranacak yeri ciddi biçimde daraltır:

P0560 — Sistem gerilimi arızası: genel kod. Beyin gerilimi beklediği gibi görmüyor; düşük mü, yüksek mi, dalgalı mı demiyor. Tek başına düştüğünde zincirin tamamına bakılır.
P0561 — Sistem gerilimi kararsız: gerilim iniyor çıkıyor. Kayan kayış, aralıklı temas yapan kutup başı ya da gevşek toprak kablosu, titreşimle oynayan alternatör soketi. "Lamba yanıp sönüyor, farlar titriyor" tablosunun kodudur.
P0562 — Sistem gerilimi düşük: şarj yetersiz. Alternatör üretmiyor ya da ürettiği aküye ulaşmıyor; akü ömrünü doldurmuş, kayış kayıyor, diyot ölmüş.
P0563 — Sistem gerilimi yüksek: aşırı şarj. Neredeyse her zaman alternatörün içindeki regülatördür; gerilimi sınırlamayı bırakmış, akü kaynar, ampuller sık patlar.

P0560'ın yanında bu üçünden biri varsa yön o koddan okunur. Yanında yalnız P0560 varsa aşağıdaki eleme sırası uygulanır.

Neden Yanında Bir Sürü Başka Kod Var?

Bu kodun en ayırt edici özelliği tek başına gelmemesidir. Gerilim düşünce araçtaki her modül aynı anda sıkıntı yaşar: ABS beyni, direksiyon beyni, gösterge paneli, şanzıman beyni. Her biri kendi tarafında "düşük gerilim" ya da "iletişim kesildi" kaydı düşer; cihaz ekranında U0100 gibi haberleşme kodları, sensör devre kodları ve P0560 yan yana görünür.

Bu tabloda doğru okuma şudur: gerilim kodu kök, diğerleri sonuçtur. Önce şarj zinciri düzeltilir, kodlar silinir ve araç birkaç gün kullanılır; geri gelen kodlar gerçek, gelmeyenler gerilim düşüşünün yan ürünüdür. Yan ürün kodlarının her biri için ayrı sensör ya da modül değiştirmek bu kodun en pahalı hatasıdır.

Belirtiler — Hangisi Hangi Halkayı İşaret Eder?

Akü lambası motor çalışırken yanıyor: alternatör üretmiyor ya da ürettiği gerilim beynin eşiğinin altında. Kayış, alternatör, alternatör sigortası.
Lamba titriyor, farlar devirle birlikte parlayıp sönüyor: kararsız gerilim. Kayan kayış, aralıklı temas, yorgun regülatör. Tipik olarak P0561 eşlik eder.
Soğuk sabahlarda marş ağır dönüyor, gün içinde sorun yok: akü tarafı. Alternatör gün içinde aküyü taşıyor, gece aküde kalan güç yetmiyor. Akünün ömrü ve kutup başları öne çıkar.
Farlar aşırı parlak, ampuller sık patlıyor, aküden ekşi koku: aşırı şarj. Regülatör. P0563 eşlik eder.
Belirti yok, yalnız motor arıza lambası: bir seferlik dalgalanma; uzun süre park eden araçta ya da takviye kablosuyla çalıştırma sonrasında sık görülür. Kodun tekrar edip etmediği izlenir.
Kod yalnız klima ya da arka cam rezistansı açıkken düşüyor: alternatör yük altında yetmiyor. Yorgun diyot ya da fırça; kayış da bu yükte kaymaya başlayabilir.

Nedenler — Ucuzdan Pahalıya Eleme Sırası

Akü kutup başları ve şasi toprağı. Kutup başındaki beyaz-yeşil oksit tabakası ile motor–şasi–gövde arasındaki toprak kabloları. Gerilim alternatörde doğru üretilir ama bu dirençli bağlantılardan geçerken düşer; beyin düşük görür. Bu kodun en ucuz ve en çok atlanan nedenidir — akü ya da alternatör değişiminden önce mutlaka elenir.
Akü. Plakaları yıpranmış, kapasitesi düşmüş bir akü alternatörün ürettiğini tutamaz; gerilim motor çalışırken normal, kontak açıkken düşük görünür. Ömür, soğukta davranış ve değişim ölçütleri için akü ömrü ve değişim belirtileri yazısına bakılabilir. Start-stop sistemli araçlarda yanlış akü tipi (EFB yerine düz akü) aynı kodu birkaç ay içinde geri getirir; ayrım EFB mi AGM mi yazısındadır.
V kayışı ve gergisi. Alternatörü döndüren kanallı kayış yıpranınca, gergi zayıflayınca ya da üzerine yağ/soğutma sıvısı sızınca kayar; alternatör dönüyor gibi görünür ama devri düşüktür, özellikle yük altında gerilim çöker. Çatlak, parlamış yüzey ve seyirde ıslık sesi kayışın belirtileridir; ayrıntı V kayışı / kanallı kayış değişimi yazısında.
Alternatör (şarj dinamosu). Fırçalar aşınır, diyotlardan biri ölür, rulman dağılır. Tek diyot öldüğünde alternatör tamamen durmaz; üretim düşer ve dalgalanır, kod aralıklı gelir. Belirtilerin tam listesi alternatör arızası belirtileri yazısındadır. Alternatör bu listede dördüncüdür — ilk değil.
Regülatör (konjektör). Alternatörün içinde ya da arkasında, çıkış gerilimini sınırlayan küçük modül. Düşük gerilimde de aşırı şarjda da şüphelidir; birçok alternatörde ayrı parça olarak değişir, bazılarında alternatörle birlikte gelir.
Alternatör ana sigortası, eriyen bağlantı ve B+ kablosu. Alternatörden aküye giden kalın kablo ile üzerindeki büyük amperlik sigorta. Sigorta atmışsa alternatör sapasağlam olduğu hâlde şarj aküye ulaşmaz. Takviye kablosu ters bağlandığında ilk atan parça çoğu zaman budur.
Beynin besleme ucu. Beynin kendi soketi, ana röle, beyin sigortası. Nadirdir; zincirin kalanı sağlamken beyin yine düşük görüyorsa düşünülür. Sırası en sondur.

Serinin kuralı burada da geçerli: kod parçayı değil ölçülen değeri söyler. P0560'da "sistem gerilimi" yazar; aküyü de alternatörü de kayışı da kabloyu da kapsar.

"Aküyü Değiştirdik, Üç Hafta Sonra Aynı Lamba"

Bu kodda en sık yaşanan pahalı hata. Zayıf akü belirtiyi en görünür veren halkadır, ama çoğu zaman sonuçtur, sebep değil: alternatör yeterince şarj etmediği için akü her gece biraz daha boşalır ve ömrünü erken doldurur. Yeni akü takılır, birkaç hafta dolu gelir, sonra aynı döngü başlar — üstelik bu kez yeni akü de yıpranmıştır. Tersi de olur: ömrünü doldurmuş akü alternatörü sürekli tam yükte çalıştırır, diyotlar ve regülatör ısınır, alternatör erken ölür.

Doğru sıra bu yüzden önemlidir: önce bağlantılar ve kayış, sonra akünün ve alternatörün birlikte test edilmesi. Serviste bu iki test bir arada yapılır; yalnız birini yaptırıp parça almak diğerini birkaç ay sonra geri getirir.

Bir diğer tuzak: aküsü yeni bitmiş araca takviye yapıldıktan sonra P0560 düşer ve bir daha gelmez. Beyin takviye anında gerilim sıçraması görmüştür; kod silindikten sonra geri gelmiyorsa araçta arıza yoktur. Ama takviye kabloları ters bağlandıysa alternatör diyotu ve ana sigorta hasar görmüş olabilir — bu durumda kod ısrarla geri gelir ve sıra 6. kalemden başlar.

Kendi Başınıza Yapabileceğiniz İki Gözle Kontrol

Lamba kontrolü: kontağı açın, marşa basmadan göstergedeki akü lambasının yandığına bakın (yanması normaldir — ampul testi). Motoru çalıştırın; lamba birkaç saniye içinde sönmeli. Motor çalışırken yanık kalıyor ya da devirle birlikte yanıp sönüyorsa sorun şarj tarafındadır (kayış, alternatör, sigorta). Hiç yanmıyorsa — kontak açıkken bile — lamba devresi ya da ampulün kendisi arızalı olabilir ve alternatör uyarı verememektedir.
Göz kontrolü: motor kapalı ve soğukken kaputu açın. Akü kutup başlarında beyaz-yeşil kabuk var mı, kelepçeler elle oynuyor mu, akü kutusunun yan yüzeyi şişkin mi, çevresinde ıslaklık var mı bakın. Sonra kanallı kayışa bakın: yüzeyi parlamış, çatlamış, lif atmış ya da üzeri yağlı mı? Bu iki bakış, eleme sırasının ilk üç kalemi hakkında parça almadan fikir verir.

⚠ Akü kutup başı sökme, gerilim ve şarj akımı ölçümü, kayış gergisi ayarı, alternatör ve regülatör testi servis işidir. Motor çalışırken akü kablosunu çıkarmak eski bir "alternatör testi" olarak anlatılır; modern araçta beyinleri ve alternatörün kendisini bozar, asla yapılmamalıdır. Bu yazıda o adımların tarifini vermiyoruz.

Kataloğumuzda P0560 İçin Aday Parçalar

Bugün stokta ve satın alınabilir durumda:

Akü: 309 ürün, 71 marka. Eleme sırasının ikinci kalemi; kutup başları temizlendikten ve alternatör testi yapıldıktan sonra. Start-stop araçta tip (EFB/AGM) araç kitapçığına göre seçilir.
Alternatör: 725 ürün, 92 marka. Sıranın dördüncü kalemi; kayış ve bağlantılar sağlam, akü testi geçmiş, buna rağmen şarj gerilimi düşük ya da dalgalıysa. Amper değeri aracın donanımına göre değişir; aynı kasada iki üç farklı alternatör olabilir, şasi numarasıyla seçilir.
V / kanallı kayış: 4.776 ürün, 51 marka — kayan ya da çatlamış kayış alternatörü düşük devirde bırakır. Ucuz kalemdir; alternatör değişiminde yıpranmış kayışın da yenilenmesi aynı işçilikle yapılır.

Regülatör (konjektör), alternatör sigortası ve kutup başı kelepçesi araca özgü küçük parçalardır; kataloğumuzda ayrı kategori olarak yer almaz, OEM numarasıyla aranabilir. Aracınızı seçtiğinizde liste o kasaya ve motor varyantına göre süzülür.

Servise Gitmeden Önce Elinizde Ne Olmalı?

Kodun tam listesi: yanında P0561/P0562/P0563 var mı; haberleşme kodları (U0100 gibi) ya da sensör devre kodları eşlik ediyor mu? Gerilim kodu kök, diğerleri sonuç olabilir.
Lambanın davranışı: motor çalışırken sürekli mi yanıyor, devirle mi titriyor, yalnız klima açıkken mi?
Akünün yaşı ve tipi: kaç yıllık, start-stop araçsa EFB/AGM mi, en son ne zaman ve hangi tip takıldı?
Son olaylar: takviye yapıldı mı, araç uzun süre park etti mi, kayış ya da alternatöre son zamanlarda dokunuldu mu, su girişi oldu mu?
Şasi numarası: aynı kasada farklı amper değerinde alternatör ve farklı tipte akü olabilir; doğru varyant şasiden parça bulma ile belirlenir.

Sık Sorulan Sorular

P0560 çıkınca araçla devam edebilir miyim?

Lamba motor çalışırken yanmıyorsa ve belirti yoksa kısa mesafede gidilebilir; kod bir seferlik dalgalanmadan kalmış olabilir. Akü lambası sürekli yanıyorsa alternatör şarj etmiyor demektir: araç yalnız aküdeki güçle gider ve bu güç yoldaki duruma göre dakikalar ya da birkaç on kilometre sürer, sonra araç seyirde stop eder. Bu durumda farlar ve klima kapatılıp en yakın servise gidilir ya da çekici çağrılır.

P0560 akünün bittiği anlamına mı gelir?

Hayır. Kod beynin gördüğü gerilimi anlatır; akü zincirdeki halkalardan yalnız biridir. Akü değişimi, alternatör ve bağlantılar kontrol edilmeden yapılırsa kod çoğu zaman birkaç hafta içinde geri gelir.

P0560 ile P0562 farkı nedir?

P0560 genel kod: beyin gerilimi beklediği gibi görmüyor. P0562 özellikle düşük gerilim, P0563 yüksek gerilim, P0561 kararsız gerilim anlamına gelir. Özel kodlardan biri varsa aranacak bölge o koddan okunur; yalnız P0560 varsa zincirin tamamına bakılır.

Alternatör mü, regülatör mü değişir?

Aşırı şarjda (P0563) hemen her zaman regülatördür ve birçok alternatörde ayrı parça olarak değişir. Düşük ya da dalgalı gerilimde fırça, diyot ve rulman da şüpheli olduğundan servis alternatörü bütün olarak test eder; sonuca göre regülatör, fırça takımı ya da alternatörün tamamı yenilenir.

Takviyeden sonra P0560 çıktı, arıza var mı?

Beyin takviye anında gerilim sıçraması görmüştür. Kod silindikten sonra birkaç gün içinde geri gelmiyorsa arıza yoktur. Geri geliyorsa kablolar ters bağlanmış ya da yüklenmiş olabilir; alternatör ana sigortası ve diyotlar kontrol edilir.

Kod kendiliğinden geçer mi?

Bir seferlik dalgalanma (takviye, uzun park, kutup başının bir an oynaması) sonrası beyin bir daha tutarsızlık görmezse kaybolabilir. Ama oksitli bağlantı, kayan kayış, yorgun akü ve ölmüş diyot kendiliğinden düzelmez; kod aralıklarla geri gelir ve her gelişinde yanına yeni kodlar ekler.